Δήλωση της Προέδρου von der Leyen με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη στην Πάφο της Κύπρου

Αγαπητέ Νίκο,

Χαίρομαι που βλέπω και τον πρώην Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας,

Σε ευχαριστώ, αγαπητέ Νίκο, για αυτή τη συγκινητική επίσκεψη στο νοσοκομείο της Πάφου. Και ευχαριστώ όλους και όλες εσάς που εργάζεστε στο νοσοκομείο αυτό, για τις υποδειγματικές υπηρεσίες που προσφέρετε στους ασθενείς μέρα και νύχτα. Μόλις εγκαινιάσαμε τη νέα μονάδα αιμοκάθαρσης, η οποία θα συμβάλει ώστε να καταστεί αμεσότερη και ευκολότερη η πρόσβαση στην περίθαλψη, και θα κάνει τη διαφορά για τους ασθενείς, ιδίως για εκείνους που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση αρκετές φορές την εβδομάδα. Μπορούμε να φανταστούμε πόσο θα αλλάξει η ζωή των ασθενών όταν η θεραπεία θα πραγματοποιείται πιο κοντά τους και έτσι θα γλιτώνουν χρόνο. Ο χρόνος αυτός είναι πολύτιμος, είναι ένα δώρο ζωής, ένα δώρο για μια πληρέστερη και υγιέστερη ζωή. Χαίρομαι που με το NextGenerationEU μπορεί να συμβάλει και η Ευρώπη σε αυτό. Το NextGenerationEU είναι πρόγραμμα ευρωπαϊκής χρηματοδότησης έργων μεγάλης κλίμακας. Το πρόγραμμα αυτό στηρίζει, όπως ποτέ άλλοτε, επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη —επομένως, και εδώ στην Πάφο. Σ’ αυτή τη νέα μονάδα φροντίδας έχουμε επενδύσει σχεδόν 4 εκατ. ευρώ. Αυτό είναι ένα απτό παράδειγμα του τι μπορεί να κάνει το NextGenerationEU στην Κύπρο. Και με 1 δισ. ευρώ από το NextGenerationEU, έχουμε την ευκαιρία να γράψουμε πολλές ακόμα ιστορίες επιτυχίας, μερικές εκ των οποίων έχουν ήδη ξεκινήσει να γράφονται. Η Επιτροπή εξακολουθεί να βρίσκεται στο πλευρό σας για την επιτυχή υλοποίηση των σχεδίων αυτών.

Σήμερα το απόγευμα θα έχουμε την ετήσια σύνοδο κορυφής MED9. Οι συζητήσεις μας σ’ αυτή θα συμβάλουν στην προετοιμασία δύο προσεχών διασκέψεων: εκείνης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, και της πρώτης συνόδου κορυφής μεταξύ της ΕΕ και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Περσικού Κόλπου. Είναι σημαντικό στις διασκέψεις αυτές να προβληθούν οι μοναδικές εμπειρίες και απόψεις των μεσογειακών κρατών μελών.

Καταρχάς, σήμερα το απόγευμα, θα συζητήσουμε για τη Μέση Ανατολή. Ένα θέμα ιδιαίτερα σημαντικό στην παρούσα κατάσταση. Η πρόσφατη μαζική επίθεση του Ιράν με βαλλιστικούς πυραύλους κατά του Ισραήλ συνιστά σοβαρή κλιμάκωση και απειλή για την σταθερότητα της περιοχής. Θα ήθελα να επαναλάβω την έκκλησή μας για παύση των εχθροπραξιών το συντομότερο δυνατόν, ώστε να δημιουργηθεί περιθώριο για μια διπλωματική λύση κατά μήκος της Μπλε Γραμμής. Η λύση αυτή θα πρέπει να συνάδει με την απόφαση 1701 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών. Θα ήθελα να ευχαριστήσω την Κύπρο για την επιχειρησιακή ετοιμότητα που επιδεικνύει ως προς την παροχή βοήθειας σε πιθανές επιχειρήσεις εκκένωσης από τον Λίβανο και —κύριε Πρόεδρε, όπως περιγράψατε— για την επιτυχημένη ανθρωπιστική βοήθεια που παρέχετε στη Γάζα εδώ και μήνες.

Δεύτερον, θα συναντηθούμε με τον Βασιλιά της Ιορδανίας. Για εμάς, η Ιορδανία είναι στρατηγικός εταίρος. Στην κρίση αυτή, η Ιορδανία διαδραματίζει καίριο ρόλο όσον αφορά τη σταθερότητα στην ασταθή και περίπλοκη περιοχή της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής. Αλλά και πέρα από την παρούσα κρίση, η Ιορδανία είναι σημαντικός φίλος και, όπως προείπα, στρατηγικός εταίρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έτσι, θα αξιοποιήσουμε την ευκαιρία για να συζητήσουμε τη διμερή εταιρική μας σχέση. Συναντήθηκα με τον βασιλιά Αμπντάλα πριν από δύο εβδομάδες στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη. Και τον διαβεβαίωσα για τη μακροπρόθεσμη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά την ευημερία και τις μεταρρυθμίσεις στην Ιορδανία.

Τρίτον, θα συζητήσουμε τις ευρωπαϊκές προτεραιότητες για την επόμενη πενταετία. Το θεματολόγιο είναι ευρύ, όπως αντιλαμβάνεστε. Πρώτη μας προτεραιότητα είναι η ανταγωνιστικότητα. Δεν θέλουμε η Ευρώπη απλώς να καλύψει τη διαφορά, αλλά θέλουμε και να πρωτοστατεί σε παγκόσμιο επίπεδο. Και γι’ αυτό έχουμε βεβαίως πολλή δουλειά μπροστά μας, είτε πρόκειται για τη μείωση της γραφειοκρατίας, ώστε να μπορούν οι ΜΜΕ και οι βιομηχανίες μας να λειτουργούν καλύτερα, είτε πρόκειται για τη μείωση των τιμών της ενέργειας —ήδη έχουμε επιτύχει μείωση των τιμών της ενέργειας, αλλά αυτές εξακολουθούν να είναι πολύ υψηλές από διαρθρωτική άποψη― είτε πρόκειται για την κατάρτιση και την εκπαίδευση των ατόμων που θα αναλάβουν τα νέα καθήκοντα του μέλλοντος είτε πρόκειται, για παράδειγμα, για την κινητοποίηση υπέρ της καινοτομίας.

Και, φυσικά, θέλουμε να συζητήσουμε και μια άλλη προτεραιότητα, η οποία είναι η μετανάστευση. Η μετανάστευση είναι μια ευρωπαϊκή πρόκληση που απαιτεί αντιμετώπιση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Οι κοινές μας προσπάθειες για τη μετανάστευση έχουν αρχίσει να αποδίδουν καρπούς. Αν δούμε τους αριθμούς των αντικανονικών αφίξεων κατά το πρώτο οκτάμηνο του έτους, στην οδό της Κεντρικής Μεσογείου —ιστορικά μία από τις πιο πολυσύχναστες οδούς διέλευσης— σημειώθηκε μείωση κατά 64 %. Πτώση κατά 75 % σημειώθηκε επίσης στη βαλκανική οδό. Ωστόσο, οι μεταναστευτικές οδοί εξελίσσονται συνεχώς. Βλέπουμε τώρα μια απότομη αύξηση των αφίξεων στην Ελλάδα και στις ισπανικές Κανάριες Νήσους. Ως εκ τούτου, ο τομέας αυτός απαιτεί συνεχείς ενέργειες και αδιάκοπη προσοχή. Το σύμφωνο για τη μετανάστευση και το άσυλο είναι ο κοινός μας χάρτης πορείας. Πρέπει τώρα να επικεντρωθούμε στην υλοποίηση του συμφώνου στην πράξη. Η Επιτροπή είναι έτοιμη να παράσχει την αναγκαία στήριξη στα κράτη μέλη. Παράλληλα, θα συνεχίσουμε το επιχειρησιακό μας έργο. Θα συνεχίσουμε δηλαδή να στηρίζουμε τα κράτη μέλη μας ώστε να ενισχυθεί η επιτήρηση των συνόρων, να παταχθούν οι διακινητές και να δρομολογηθούν επιστροφές. Γνωρίζω ότι η Κύπρος έχει σημειώσει ικανοποιητική πρόοδο όσον αφορά τις επιστροφές. Και θα συνεχίσουμε να οικοδομούμε στρατηγικές σχέσεις με τρίτες χώρες καταγωγής και διέλευσης, εστιάζοντας ιδιαίτερα στη Μεσόγειο. Και αγαπητέ Νίκο, είδαμε με τον Λίβανο πόσο σημαντική είναι η συνεργασία με τις χώρες-εταίρους και ότι αυτό το είδος συνεργασίας αποφέρει οπωσδήποτε αποτελέσματα.

Αγαπητέ Νίκο,

Η Μεσόγειος λειτουργεί εδώ και καιρό ως βασική πύλη προς τρεις ηπείρους. Πλέον αποτελεί τη βασική αρτηρία για το παγκόσμιο εμπόριο και τις ενεργειακές ροές. Ωστόσο, αποτελεί επίσης την πρώτη γραμμή γεωπολιτικής επιρροής και, δυστυχώς, το πλαίσιο για πάρα πολλές ανθρωπιστικές κρίσεις και μεταναστευτικές τραγωδίες. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο έχω ορίσει ειδικό χαρτοφυλάκιο για τη Μεσόγειο στη νέα μου Επιτροπή. Είναι η πρώτη φορά που γίνεται αυτό. Και ζήτησα από την ορισθείσα επίτροπο κ. Dubravka Šuica να αναπτύξει ένα σύμφωνο για τη Μεσόγειο, ώστε να εξετάσουμε συγκεκριμένα τα θέματα αυτά. Θέλω να διασφαλίσω ότι σε αυτό θα αντικατοπτρίζονται η πραγματικότητα και τα συμφέροντά σας.

Η δική σας πραγματικότητα εδώ στο νησί είναι επίσης μια όμορφη πραγματικότητα, την οποία είχα την ευκαιρία να βιώσω αυτές τις μέρες. Αλλά η Κύπρος είναι και ένα ευάλωτο νησί, καθώς, όπως γνωρίζετε καλύτερα απ’ τον καθένα, η περιοχή της Μεσογείου πλήττεται ιδιαίτερα από την αύξηση των θερμοκρασιών και τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Στην Κύπρο βλέπουμε ήδη αύξηση των κυμάτων καύσωνα και της ξηρασίας. Είμαστε εδώ για να σας στηρίξουμε. Για παράδειγμα, φέτος το καλοκαίρι στείλαμε δύο πυροσβεστικά αεροσκάφη, και μάλιστα εδώ στην Πάφο. Θα επενδύσουμε επίσης μαζί σας σε ένα μέλλον με ουδέτερο ισοζύγιο άνθρακα. Θέλουμε να ξεκινήσουμε στην Κύπρο τη μετάβαση σε καθαρές μορφές ενέργειας, και θέλουμε να συμβάλουμε στην προστασία των οικοσυστημάτων σας, καθώς οι δύο αυτές παράμετροι είναι ζωτικής σημασίας για τα μέσα βιοπορισμού των ανθρώπων.

Δυο τελευταία λόγια, αγαπητέ Νίκο, σχετικά με την τριμερή συνάντηση που θα έχετε την επόμενη εβδομάδα στη Νέα Υόρκη με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών κ. Guterres. Χαιρετίζουμε αυτή τη θετική εξέλιξη. Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να στηρίζει πλήρως τις προσπάθειές σας να ξεκινήσετε εκ νέου τις ειρηνευτικές συνομιλίες για μια συνολική διευθέτηση του κυπριακού ζητήματος. Αυτό θα πρέπει να πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών, βάσει μιας δικοινοτικής, διζωνικής ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα. Και θα πρέπει να συνάδει με όλες τις σχετικές αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας, καθώς και με τις αρχές στις οποίες βασίζεται η ΕΕ και το κεκτημένο της ΕΕ. Είμαστε επίσης έτοιμοι να στηρίξουμε, με τα κατάλληλα μέσα, όλα τα στάδια της διαδικασίας υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Είναι σαφές, κυρίες και κύριοι, ότι η Μεσόγειος αποτελεί ένα τεράστιο κοινό μας θεματολόγιο. Υπάρχουν πολλές ευκαιρίες που θέλουμε να αξιοποιήσουμε, καθώς έχουμε πολλά θετικά έργα να δρομολογήσουμε και να εργαστούμε προς την επίτευξη ανάπτυξης. Σας ευχαριστώ και πάλι που με προσκαλέσατε σε αυτό το όμορφο νησί και προσβλέπω σε περισσότερη συνεργασία.

Σας ευχαριστώ πολύ.