
Avrupa Birliği, taraflar arasında 20 yıldır süren yoğun müzakerelerin ardından, uzun zamandır beklenen önemli bir dönüm noktası olan Dünya Ticaret Örgütü (WTO) Balıkçılık Sübvansiyonları Anlaşması'nın yürürlüğe girmesini memnuniyetle karşılıyor. Bu anlaşma, zararlı balıkçılık sübvansiyonlarını ortadan kaldırmayı ve nihayetinde gelecek nesiller için daha esnek ve gelişen bir okyanusa katkıda bulunmayı hedeflediği için, dünya okyanusunu koruma amaçlı küresel çabalarda önemli bir adım olarak görülüyor. Bağlayıcı ve uygulanabilir hükümler aracılığıyla, dönüm noktası niteliğindeki bu anlaşmanın aşırı avlanmayı önemli ölçüde azaltması, sürdürülebilir balıkçılık sağlaması ve dünya çapında kıyı toplulukları için daha iyi uygulamaları teşvik etmesi bekleniyor. Bu aynı zamanda AB'nin okyanusu koruma taahhüdünü özetleyen Avrupa Okyanus Paktı'nın temel öncelikleri arasında yer alıyor. Anlaşmanın yürürlüğe girmesi ayrıca gelişmekte olan ve en az gelişmiş ülkelere anlaşmanın uygulanması, sürdürülebilirliğin iyileştirilmesi ve dünya çapında balıkçılık topluluklarından yararlanma konusunda yardımcı olmayı amaçlayan WTO Balık Fonu'nu da harekete geçiriyor. Bu önemli fona katkıda bulunan çoğunluk AB ve Üye Devletleridir. Anlaşma, DTÖ'nün zararlı balıkçılık sübvansiyonlarını yasaklamasını zorunlu kılan BM Sürdürülebilir Kalkınma Hedefi 14.6 uyarınca benzeri görülmemiş şeffaflık hükümleriyle birlikte yasa dışı, düzenlenmemiş ve bildirilmemiş balıkçılığa katkıda bulunan sübvansiyonların yasaklanmasını içermektedir. Ek olarak, balıkçılığı yönetmek için herhangi bir yerleşik ve koordineli rejimden yoksun oldukları için okyanusun en savunmasız alanları olan düzenlenmemiş açık denizlerde balıkçılık için tüm sübvansiyonları yasaklamaktadır. Ek bir hükümle en savunmasız aşırı balık stoklarını etkileyen sübvansiyonlar için sürdürülebilirlik kuralları konulacak ve sonuçta balıkçılık yönetimine daha sürdürülebilir bir yaklaşım teşvik edilecektir. AB, bu ilk aşama anlaşmasını tamamlamak için ek hükümlerin müzakeresi ile küresel olarak zararlı balıkçılık sübvansiyonlarıyla daha fazla mücadele etmeye kararlıdır. Şu anda yürürlükte olan anlaşmayla, DTÖ Üyeleri’nin bu yeni çok taraflı kuralları iç balıkçılık sübvansiyonları çerçevesinde aktarmaları gerekecektir. DTÖ Üyeleri uygulamayı izlemek için anlaşmanın oluşturduğu yeni WTO Balıkçılık Sübvansiyonları Komitesi tarafından gözden geçirilecek bir dizi ayrıntılı bildirim sağlamak zorundadır. Bug]n 111 DTÖ üyesi anlaşmanın kurallarını kabul ederken, AB başta büyük balıkçı ülkeleri olmak üzere geri kalan DTÖ Üyelerini anlaşmayı kısa süre içinde kabul etmeye ve daha da geniş faydalar sağlamaya çağırıyor. Arka Plan Sürdürülebilirliğe odaklanan ilk çok taraflı ticaret anlaşması olan DTÖ Balıkçılık Sübvansiyonları Anlaşması, Haziran 2022’de 12. DTÖ Bakanlar Konferansı’nda (MC12) kabul edilmiştir ve aşağıdakileri içermektedir: • Yasa dışı, kayıt dışı ve bildirilmeyen balıkçılığa yönelik devlet sübvansiyonlarının yasaklanması • Düzenlenmemiş açık denizlerdeki balıkçılığa yönelik sübvansiyonların yasaklanması • En hassas balık stoklarına ilişkin sübvansiyonların yasaklanması • Balıkçı gemilerinin farklı yargı bölgelerine yeniden bayraklandırılması uygulamasına yönelik hükümler ve • Anlaşmanın uygulanmasını izlemek amacıyla kapsamlı şeffaflık ve bildirim hükümleri. AB, müzakerelerde önemli bir katılımcıydı ve görüşmelerin sonuçlanmasına yönelik çabalara öncülük etti. Anlaşmanın Haziran 2023'te erken kabul edilmesinin ardından, AB diğer DTÖ Üyelerini anlaşmayı gecikmeden kabul etmeye aktif olarak teşvik etti. Daha Fazla Bilgi Balıkçılık Sübvansiyonları Anlaşması Bilgi Notu DTÖ Balıkçılık Sübvansiyonları Web Sayfası DTÖ Balık Fonu AB’nin DTÖ Balık Fonu’na 1 milyon avroluk katkısı AB Ortak Balıkçılık Politikası Okyanuslar ve Balıkçılık Avrupa Okyanus Paktı AB ve DTÖ Alıntı(lar) AB, bu tarihi DTÖ Balıkçılık Sübvansiyonları Anlaşması’nın hayata geçirilmesinde kilit rol oynamıştır. Bu, sürdürülebilirliğe odaklanan ve dünyadaki balık stoklarının geri kazanılmasına yardımcı olacak ilk çok taraflı ticaret anlaşmasıdır. DTÖ'nün günümüzün sürdürülebilirlik zorlukları için çözümler sunabileceğini gösteriyor ve diğer küresel zorlukların üstesinden gelmek için çok taraflı işbirliğinin vazgeçilmez olduğunun altını çiziyor. Maroš Šefčovič, Ticaret ve Ekonomik Güvenlikten Sorumlu Komisyon Üyesi; Kurumlar Arası İlişkiler ve Şeffaflık Balıkçılık Sübvansiyonları Anlaşması, balıkçılık sübvansiyonlarının sürdürülebilirliği temel hedef olarak benimsemesini sağlamak açısından büyük önem taşımaktadır. Bir dönüm noktası niteliğindeki bu anlaşma, Avrupa Okyanus Paktımızda belirttiğimiz okyanusu koruma kararlığımızın önemli bir çıktısıdır. Yasa dışı balıkçılık gibi zararlı uygulamaların üstesinden gelmek ve dünyadaki kıyı topluluklarının geçim kaynaklarının bağlı olduğu okyanus ve balık stoklarına zarar vermekten kaçınmak için ek araçlar sağlayacaktır. Birleşmiş Milletler’in Açık Denizler Antlaşması gibi girişimlerin yanı sıra, DTÖ anlaşması okyanusumuzu kurtarmaya yönelik önemli bir adımdır. Costas Kadis, Balıkçılık ve Okyanuslardan Sorumlu Komisyon Üyesi
Detaylar
- Yayın tarihi
- 16 Eylül 2025
- Yazar
- Representation in Cyprus